Πνευμονική Υπέρταση

Γράφει ο Αναστάσιος Φ. Παλαμίδας, Πνευμονολόγος, Επιστημονικός Συνεργάτης Τμήματος Επεμβατικής Πνευμονολογίας στο Ιατρικό Κέντρο Αθηνών

Η πνευμονική υπέρταση είναι μία ασθένεια που αφορά την καρδιά και τους πνεύμονες καθώς αυξάνεται η πίεση στα πνευμονικά αγγεία.

Είναι πολύ σημαντικό να γνωρίζουμε ότι η πνευμονική υπέρταση είναι πολύ διαφορετική και πιο σπάνια από την αρτηριακή υπέρταση, από την οποία πάσχουν πολλοί ασθενείς, που μετράται με ένα απλό πιεσόμετρο γύρω από το χέρι.

Για να καταλάβουμε τι ακριβώς είναι η πνευμονική υπέρταση είναι απαραίτητο να γνωρίζουμε ότι:

• H καρδιά, διαμέσου των δεξιών κοιλοτήτων, διοχετεύει όλο το αίμα πρώτα στα πνευμονικά αγγεία, ώστε να οξυγονωθεί.
• Σε δεύτερο χρόνο, το αίμα αυτό επιστρέφει στην καρδιά και διοχετεύεται στα διάφορα όργανα του σώματος.  
• Εάν η πίεση στα πνευμονικά αγγεία είναι υψηλότερη από το φυσιολογικό, το τοίχωμά τους γίνεται παχύτερο και λιγότερο εύκαμπτο, με αποτέλεσμα αύξηση στην πίεσή τους.
• Τις ίδιες τροποποιήσεις παρατηρούμε και στη δεξιά κοιλία, εάν η υψηλή πίεση παραμείνει στα πνευμονικά αγγεία για μεγάλο χρονικό διάστημα, με αποτέλεσμα να δυσκολεύεται να προωθήσει το αίμα στους πνεύμονες, καθιστώντας την καρδιά ανεπαρκούσα.

Συμπτώματα

Το πιο συχνό σύμπτωμα της πνευμονικής υπέρτασης είναι η δύσπνοια, κυρίως κατά την προσπάθεια.

Επίσης συχνά συμπτώματα είναι:

• Η κόπωση
• Ο συσφιγκτικός πόνος στο στήθος
• Tο αίσθημα παλμών
• Η ζάλη
• Τα λιποθυμικά επεισόδια

Αίτια

Κάποιες φορές είναι άγνωστα και τότε η πνευμονική υπέρταση ονομάζεται ιδιοπαθής, ενώ κάποιες άλλες φορές είναι έμμεσο αποτέλεσμα άλλων παθήσεων, όπως καρδιολογικών (βαλβιδοπάθειες), ρευματολογικών (συστηματικό σκληρόδερμα), χρόνιας θρομβοεμβολικής νόσου. Τέλος, σπανίως είναι  κληρονομούμενη.

Διάγνωση

Εκτός από την υψηλή κλινική υποψία οι ασθενείς με πιθανή πνευμονική υπέρταση πρέπει να υποβάλλονται σε κλινικά και εργαστηριακά τεστ για να διαγνωσθούν με ακρίβεια.

Τα τεστ περιλαμβάνουν: εξετάσεις αίματος, τρίπλεξ καρδιάς, αξονική τομογραφία θώρακος, λειτουργικές δοκιμασίες των πνευμόνων (σπιρομέτρηση - διαχυτική ικανότητα - στατικοί όγκοι) και, κατά περίπτωση, μελέτη ύπνου, σπινθηρογράφημα αερισμού αιμάτωσης κ.α.

Η διάγνωση, όμως, θεμελιώνεται με τον καθετηριασμό:

Κατά την εξέταση αυτή, με ελάχιστα επεμβατικό τρόπο και τοπική αναισθησία, ένας καθετήρας εισάγεται και μετράει τη ροή του αίματος και τις πιέσεις στην καρδιά και τους πνεύμονες.

Στο τέλος της εξέτασης ο καθετήρας αποσύρεται και ο ασθενής είναι έτοιμος να εξέλθει από το νοσοκομείο.

H θεραπεία

Η Πνευμονική Υπέρταση είναι χρόνια νόσος και νεότερες θεραπείες αναδύονται συνεχώς ώστε να λάβουν αγωγή ασθενείς που παλαιότερα θεωρούνταν χωρίς θεραπευτική επιλογή.

Ανάλογα με την αιτία της νόσου προσφέρονται συμβατικά μέτρα όπως το οξυγόνο, αντιπηκτικά φάρμακα και διουρητικά.

Νεότερες επιλογές αποτελούν τα πνευμονικά αγγειοδιασταλτικά φάρμακα όπως η σιλδεναφίλη, η τανταλαφίλη, μποζεντάνη, αμπρισεντάνη, τα ειπνεόμενα ή τα ενδοφλέβια προστανοειδή. Οι ουσίες αυτές χαλαρώνουν τις πνευμονικές αρτηρίες μειώνοντας την πίεση τους.

Σε άλλες περιπτώσεις, όπως στις θρομβοεμβολικές νόσους, η χειρουργική θεραπεία (ενδαρτηρεκτομή) προκρίνεται.

Το Ιατρικό Κέντρο Αθηνών, ανταποκρινόμενο στις αυξανόμενες απαιτήσεις των ασθενών για εξειδικευμένες ιατρικές υπηρεσίες, δημιούργησε το ιατρείο δύσπνοιας που διερευνεί τους ασθενείς με πνευμονική υπέρταση.

Η ιατρική ομάδα αποτελείται από ιατρούς καρδιολόγους και πνευμονολόγους οι οποίοι συζητώντας με τον ασθενή για την πάθησή του θα τον στηρίξουν και θα τον οδηγήσουν στη διάγνωση και την καλύτερη αντιμετώπισή του.

Η αρχική διάγνωση μπορεί να γίνει με εξετάσεις σε εξωτερική βάση ενώ, κατά περίπτωση, μπορεί να χρειαστεί εισαγωγή για λίγες ημέρες.

Η ομάδα αναλαμβάνει πλήρως την έναρξη και συνέχιση της αγωγής των ασθενών καθώς και την παρακολούθηση τους.