Σακχαρώδης Διαβήτης: Παρελθόν, Παρόν και Μέλλον

Γράφει ο Νικόλαος Ι. Κάντζος, Ειδικός Παθολόγος με ειδίκευση στο σακχαρώδη διαβήτη, Συνεργάτης Ιατρικού Περιστερίου

Η πολυουρία ως σύμπτωμα περιγράφεται το 1550 π.Χ. σε αρχαίο αιγυπτιακό πάπυρο ενώ τον 5ο, 6ο και 17ο μ.Χ. αιώνα, η γλυκιά γεύση των ούρων από διαβητικούς ασθενείς είναι ήδη γνωστή. Το 1889 ανακαλύφθηκε ότι η ολική παγκρεατεκτομή παράγει διαβήτη σε σκυλιά και το 1921 στο Πανεπιστήμιο του Τορόντο απομονώνεται για πρώτη φορά η ινσουλίνη, η οποία χορηγείται στον πρώτο ασθενή το 1922.

Ο διαβήτης είναι μεταβολική διαταραχή όπου το πάγκρεας δεν εκκρίνει αρκετή ινσουλίνη ή το σώμα δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει την ινσουλίνη αποτελεσματικά με  συνέπεια τη χρόνια υπεργλυχαιμία και τη μακρόχρονη βλάβη, ανικανότητα και ανεπάρκεια διαφόρων οργάνων (ορισμός IDF  και WHO).

Η ινσουλίνη είναι η ορμόνη που παράγεται από το πάγκρεας και βοηθά τη γλυκόζη να μπει μέσα στο κύτταρα. Η γλυκόζη είναι σάκχαρο που παράγεται από τη διάσπαση των τροφών.

Υπάρχουν δύο κύριοι τύποι διαβήτη:

Διαβήτης Τύπου Ι:

Συχνότερος σε παιδιά και εφήβους. Η θεραπεία του διαβήτη τύπου I γίνεται με ινσουλίνη, η οποία είναι απαραίτητη για την επιβίωση, λόγω παντελούς έλλειψής της. Το 10% του συνόλου των διαβητικών έχουν τύπο Ι και τα αίτια είναι :

  • Γενετική προδιάθεση
  • Περιβαλλοντική επίδραση
  • Ανοσολογικοί παράγοντες

Διαβήτης Τύπου ΙΙ:

Εμφανίζεται κυρίως σε ενήλικες (μετά τα 40) τελευταία όμως και σε παιδιά.

Ο Διαβήτης Τύπου ΙΙ αντιμετωπίζεται αρχικά με δίαιτα, άσκηση και απώλεια βάρους, όταν χρειάζεται. Σε δεύτερη φάση με αντιδιαβητικά δισκία και αν χρειαστεί ινσουλίνη.

Τα συμπτώματα του διαβήτη είναι: δίψα, πολυουρία, μεγάλη πείνα ή ανορεξία, απώλεια βάρους, καταβολή δυνάμεων, πληγή ή τραύμα που αργεί να επουλωθεί, θάμβος οράσεως.

Ο επιπολασμός του σακχαρώδους διαβήτη είναι ραγδαία αυξανόμενος.

Το 1985,  50.000.000 άτομα έπασχαν από διαβήτη, ενώ το 2025, θα πάσχουν από 300.000.000.

Το επόμενο 24ωρο στις ΗΠΑ, 2.200 νέοι διαβητικοί θα διαγνωσθούν, 512 διαβητικοί θα πεθάνουν, 66 διαβητικοί θα τυφλωθούν, 77 διαβητικοί θα αρχίσουν αιμοκάθαρση, 155 διαβητικοί θα ακρωτηριασθούν.

Παράγοντες κινδύνου Διαβήτη

  • Παχυσαρκία
  • Δυσλιπιδαιμία
  • Υπέρταση
  • Οικογενειακό ιστορικό στεφανιαίας νόσου
  • Κάπνισμα
  • Γυναίκες που εμφανίζουν διαβήτη κύησης ή που γεννούν νεογνό μεγαλύτερο των 4 κιλών
  • Γυναίκες με πολυκυστικές ωοθήκες

Πρόληψη και αντιμετώπιση του Διαβήτη

  • Τρώτε δύο πλήρη γεύματα κάθε ημέρα.
  • Τρώτε δύο σνάκ μεταξύ των γευμάτων.
  • Μην παραλείπετε το πρωινό.
  • Καταναλώνετε τουλάχιστον 1,5 λίτρο νερού.
  • Αποφεύγετε λίπη, προτιμήστε πράσινη σαλάτα, όχι στους χυμούς, ναι στα δύο φρούτα ημερησίως.
  • Καθημερινή άσκηση ή γρήγορο περπάτημα, 30 λεπτά, ημερησίως.

Η πρόκληση του μέλλοντος θα ήταν να βρεθούν θεραπείες για τον διαβήτη με όλα τα πλεονεκτήματα του πολύ καλού μεταβολικού ελέγχου, χωρίς τον κίνδυνο υπογλυκαιμίας.

Μελλοντικές θεραπείες του Διαβήτη:

  • Τεχνολογική εξέλιξη της αντλίας ινσουλίνης με sensor, που θα μετράει ταυτόχρονα το σάκχαρο.
  • Μεταμόσχευση νησιδίων παγκρέατος.
  • Εβδομαδιαίες ινσουλίνες.

Αφιερωμένο στον δάσκαλό μου, καθηγητή παθολογίας κ. Νικόλαο Κατσιλάμπρο.