Η σημασία του νερού στην ανθρώπινη υγεία 

Από το Θοδωρή Κουτράκο, Κλινικό Διαιτολόγο, Προϊστάμενο Τμήματος Διατροφής, Συντονιστή Ομάδας Ασφάλειας Τροφίμων, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών

 

Η σημασία του νερού στην ανθρώπινη υγεία είναι αδιαμφισβήτητη.  Η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφάλειας τροφίμων (EFSA) συνιστά μέση πρόσληψη 2,5 λίτρων νερού για τους άνδρες και 2 λίτρων για τις γυναίκες ημερησίως. Οι ανάγκες βέβαια αυτές διαφοροποιούνται από σειρά παραγόντων όπως η φυσική δραστηριότητα, η θερμοκρασία περιβάλλοντος, η συνολική υγεία, η ηλικιακή ομάδα, η εγκυμοσύνη, ο θηλασμός κλπ.

Βασικός συναγερμός της αφυδάτωσης είναι η δίψα. Η δυσφορία, που νοιώθουμε όταν διψάμε, επέρχεται όταν είναι ήδη αργά. Ο οργανισμός έχει ήδη αφυδατωθεί και καλούμαστε απλά να αποκαταστήσουμε τη ζημιά. Ακόμη και η ήπια αφυδάτωση μπορεί να ελαχιστοποιήσει την ενέργειά μας και να προκαλέσει κόπωση. Τα συμπτώματα της ήπιας αφυδάτωσης περιλαμβάνουν: 1) ξηροστομία, 2) πονοκεφάλους και 3) χαμηλή συγκέντρωση. 

Εάν όμως παρόλο του ότι δεν καταναλώνουμε αρκετό νερό σύμφωνα με τις επιστημονικές συστάσεις δεν νοιώθουμε συχνά δίψα; Καταρχήν o οργανισμός μας έχει μια μικρή δυνατότητα αυτορρύθμισης της ζήτησης ανάλογα με τη προσφορά. Επομένως σε περιόδους που συστηματικά αμελούμε να ενυδατωθούμε το αίσθημα της δίψας καταστέλλεται. Επιπρόσθετα, το αίσθημα της δίψας διαφέρει ανάλογα την ηλικία., καθώς σε μεγαλύτερες ηλικίες ατονεί όλο και περισσότερο. Οι ηλικιωμένοι ενήλικες μπορεί να έχουν ασθενέστερη αίσθηση δίψας και αν χρειαστεί, θα πρέπει να βοηθηθούν και να ενθαρρυνθούν να πίνουν τακτικά. Τα παιδιά χρειάζονται πολλά υγρά, παρά το μικρότερο σωματικό τους μέγεθος και πρέπει να ενθαρρύνονται να πίνουν τακτικά, ειδικά εάν είναι πολύ δραστήρια. Τα βρέφη λαμβάνουν τα απαιτούμενα υγρά από τον θηλασμό ή από το γάλα φόρμουλας,  αλλά θα αυξηθούν όταν εισαχθούν τα στερεά τρόφιμα. Κατά μέσο όρο εκτιμάται ότι τα τρόφιμα παρέχουν περίπου το 20% της συνολικής σας πρόσληψης υγρών, καθώς πολλές στέρεες τροφές αποτελούνται από υψηλή περιεκτικότητα σε νερό. Χαρακτηριστικά παραδείγματα, τα φρούτα και τα λαχανικά, γάλα αγελαδινό και καρπών, πχ αμυγδάλου, σόγιας, καφές και αφεψήματα με βότανα. 

Μια ένδειξη της καλής ενυδάτωσης είναι τα άχρωμα ή ανοιχτά κίτρινα ούρα. Για να αποφύγετε την αφυδάτωση και να βεβαιωθείτε ότι το σώμα σας έχει τα υγρά που χρειάζεται, προτιμήστε το νερό ως πηγή υγρών. 

Καλή ιδέα είναι να:

  • Πίνετε ένα ποτήρι νερό ή άλλο αφέψημα ( τσάι, χαμομήλι, καφέ, βότανα) χωρίς θερμίδες ή χαμηλών θερμίδων με κάθε γεύμα και ανάμεσα σε κάθε γεύμα.

  • Πίνετε νερό πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την άσκηση.

  • Πίνετε νερό εάν αισθάνεστε πεινασμένοι. Η δίψα συγχέεται συχνά με την πείνα.

  • Μετρήστε την ημερήσια κατανάλωση νερού με ένα μπουκάλι ( φιλικό προς το περιβάλλον) και προσπαθήστε να την αυξήσετε εάν δεν πλησιάζετε τις γενικές σύστασης.

  • Εγκαταστήστε στο κινητό τηλέφωνό σας, εφαρμογή που να σας υπενθυμίζει τη κατανάλωση νερού. 

Αν και ασυνήθιστο, είναι δυνατόν να πίνετε πολύ νερό. Όταν τα νεφρά σας δεν μπορούν να εκκρίνουν την περίσσεια νερού, η περιεκτικότητα σε νάτριο του αίματός σας αραιώνεται (υπό-νατριαιμία) - η οποία μπορεί να είναι απειλητική για την υγεία σας.

Συμπερασματικά, η ισορροπημένη πρόσληψη νερού αποτελεί μια από τις βασικότερες ανάγκες για την ευεξία και συνολικότερη υγεία του ανθρώπινου οργανισμού. Οφείλουμε να δώσουμε προτεραιότητα στη συγκεκριμένη φροντίδα με στόχο να προλαμβάνουμε δυσάρεστες καταστάσεις, γεγονός που διευκολύνει η καλή ποιότητα πόσιμου νερού που έχουμε στη χώρα μας.