Η σημασία του νερού για την ανθρώπινη υγεία

Από το Θεόδωρο Κουτράκο, Κλινικό Διαιτολόγο, MMedSci, Προϊστάμενο Τμήματος Διατροφής, Συντονιστή Ομάδας Ασφάλειας Τροφίμων, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών

Η σημασία του νερού στην ανθρώπινη υγεία είναι αδιαμφισβήτητη.  Η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφάλειας τροφίμων (EFSA) συνιστά μέση πρόσληψη 2,5 λίτρων νερού για τους άνδρες και 2 λίτρων για τις γυναίκες, ημερησίως. Οι ανάγκες, βέβαια, αυτές διαφοροποιούνται από σειρά παραγόντων όπως η φυσική δραστηριότητα, η θερμοκρασία περιβάλλοντος, η συνολική υγεία, η ηλικιακή ομάδα, η εγκυμοσύνη, ο θηλασμός κλπ.

Βασικός συναγερμός της αφυδάτωσης είναι η δίψα. Η δυσφορία που νιώθουμε όταν διψάμε επέρχεται όταν είναι ήδη αργά. Ο οργανισμός έχει ήδη αφυδατωθεί και καλούμαστε, απλά, να αποκαταστήσουμε τη ζημιά. Ακόμη και η ήπια αφυδάτωση μπορεί να ελαχιστοποιήσει την ενέργειά μας και να προκαλέσει κόπωση. Τα συμπτώματα της ήπιας αφυδάτωσης περιλαμβάνουν: 1) ξηροστομία, 2) πονοκεφάλους 3) χαμηλή συγκέντρωση.

Εάν, όμως, παρόλο που δεν καταναλώνουμε αρκετό νερό, δε νιώθουμε συχνά δίψα;

Καταρχήν o οργανισμός μας έχει μία μικρή δυνατότητα αυτορρύθμισης της ζήτησης ανάλογα με την προσφορά. Επομένως, σε περιόδους που συστηματικά αμελούμε να ενυδατωθούμε, το αίσθημα της δίψας καταστέλλεται.

Επιπρόσθετα, το αίσθημα της δίψας διαφέρει ανάλογα την ηλικία καθώς σε μεγαλύτερες ηλικίες ατονεί όλο και περισσότερο. Οι ηλικιωμένοι ενήλικες μπορεί να έχουν ασθενέστερη αίσθηση δίψας και, εάν χρειαστεί, θα πρέπει να βοηθηθούν και να ενθαρρυνθούν να πίνουν τακτικά.

Τα παιδιά χρειάζονται πολλά υγρά, παρά το μικρότερο σωματικό τους μέγεθος και πρέπει να ενθαρρύνονται να πίνουν τακτικά, ειδικά εάν είναι πολύ δραστήρια.

Τα βρέφη λαμβάνουν τα απαιτούμενα υγρά από το θηλασμό ή από το γάλα φόρμουλας,  αλλά θα αυξηθούν όταν εισαχθούν τα στερεά τρόφιμα. Κατά μέσο όρο εκτιμάται ότι τα τρόφιμα παρέχουν περίπου το 20% της συνολικής  πρόσληψης υγρών, καθώς πολλές στέρεες τροφές αποτελούνται από υψηλή περιεκτικότητα σε νερό. Χαρακτηριστικά παραδείγματα, τα φρούτα και τα λαχανικά, γάλα αγελαδινό και καρπών (πχ. αμυγδάλου, σόγιας) καφές και αφεψήματα με βότανα.

Μία ένδειξη καλής ενυδάτωσης είναι τα άχρωμα ή ανοιχτά κίτρινα ούρα. Για να αποφύγετε την αφυδάτωση και να βεβαιωθείτε ότι το σώμα σας έχει τα υγρά που χρειάζεται, προτιμήστε το νερό ως πηγή υγρών.

Καλή ιδέα είναι να:

• Πίνετε ένα ποτήρι νερό ή άλλο αφέψημα χωρίς θερμίδες ή χαμηλών θερμίδων με κάθε γεύμα και ανάμεσα σε κάθε γεύμα.

• Πίνετε νερό πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την άσκηση.

• Πίνετε νερό εάν αισθάνεστε πεινασμένοι. Η δίψα συγχέεται συχνά με την πείνα.

Συμπερασματικά, η ισορροπημένη πρόσληψη νερού αποτελεί μία από τις βασικότερες ανάγκες για την ευεξία και συνολικότερη υγεία του ανθρώπινου οργανισμού. Οφείλουμε να δώσουμε προτεραιότητα στη συγκεκριμένη φροντίδα με στόχο να προλαμβάνουμε δυσάρεστες καταστάσεις, γεγονός που διευκολύνει η καλή ποιότητα πόσιμου νερού που έχουμε στη χώρα μας.