Απώλεια ακοής: τί είναι σημαντικό να γνωρίζουμε

Ιωάννης Αθανασόπουλος-Χειρουργός ΩΡΛ, Διευθυντής Τμήματος Ωτολογίας, Ακοολογίας, Νευροωτολογίας Παίδων του Παιδιατρικού Κέντρου Αθηνών, Διευθυντής Μονάδας Κοχλιακών Εμφυτεύσεων Ιατρικού Κέντρου Αθηνών

Η απώλεια ακοής συχνά αναφέρεται ως «αόρατη αναπηρία», ένας όρος που αποτυπώνει την απουσία εμφανών σημείων, αλλά και την αδυναμία του κοινού να αντιληφθεί τη βαρύτητά της. Αυτή η σιωπηλή πραγματικότητα επιφέρει στιγματισμό και κοινωνικό αποκλεισμό για πολλούς ανθρώπους. Με περισσότερα από 1,5 δισεκατομμύρια άτομα που ζουν με απώλεια ακοής, η παγκόσμια κοινότητα καλείται να αντιμετωπίσει ένα από τα πιο εκτεταμένα και συνεχώς αυξανόμενα προβλήματα υγείας.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας:

  • Aν δεν ληφθούν αποτελεσματικά μέτρα έως το 2050, η απώλεια ακοής θα επηρεάσει περίπου 2,5 δισεκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως
  • Το 65% των ενηλίκων άνω των 60 ετών και 34 εκατομμύρια παιδιά βιώνουν απώλεια ακοής
  • Το 60% των περιπτώσεων απώλειας ακοής στα παιδιά κάτω των 15 ετών μπορεί να προληφθεί
  • Περισσότερο από 1 δισεκατομμύρια νέοι βρίσκονται σε κίνδυνο να παρουσιάσουν απώλεια ακοής λόγω έκθεσης σε μη ασφαλή επίπεδα θορύβου σε δραστηριότητες αναψυχής

Διάφοροι παράγοντες επηρεάζουν την ικανότητα ακοής όπως:

  • ενδομήτριες λοιμώξεις
  • λοιμώξεις μετά τη γέννηση (ερυθρά, ιλαρά, μηνιγγίτιδα, παρωτίτιδα)
  • προωρότητα, υποξία & χαμηλό σωματικό βάρος κατά τη γέννηση
  • δυνατοί ήχοι & θόρυβος
  • ωτοτοξικές φαρμακευτικές ουσίες
  • χρόνιες φλεγμονές στο αυτί
  • γήρας

Γενικά, οι δυσκολίες στην επικοινωνία λόγω της απώλειας ακοής:

  • επηρεάζουν δυσμενώς την ποιότητα ζωής
  • οδηγούν σε απομόνωση, μοναξιά & πρόωρη έναρξη άνοιας

Επιπλέον στα παιδιά:

  • δυσχεραίνουν την ανάπτυξη ομιλίας & λόγου
  • προκαλούν μειωμένη σχολική απόδοση & μαθησιακά προβλήματα

Παράλληλα παρουσιάζονται και οικονομικές επιπτώσεις λόγω μειωμένης παραγωγικότητας και επιβαρύνσεων στον τομέα της υγείας.

Η αντιμετώπιση της απώλειας ακοής απαιτεί δράσεις που περιλαμβάνουν:

  • την ευαισθητοποίηση του κόσμου και των επαγγελματιών υγείας
  • την προαγωγή της πρόληψης
  • την ενθάρρυνση της έγκαιρης διάγνωσης και θεραπείας

Ο προληπτικός νεογνικός έλεγχος ακοής είναι απαραίτητος σε κάθε νεογέννητο για την έγκαιρη διάγνωση διαταραχών ακοής

 Επιπλέον, επιβάλλεται η προστασία των αυτιών από την έκθεση σε υψηλά επίπεδα θορύβου με τη χρήση ακουστικών προστασίας σε θορυβώδη περιβάλλοντα και την αποφυγή χρήσης των ακουστικών συσκευών σε υψηλή ένταση

Η καλή φροντίδα των αυτιών μπορεί να προλάβει τις φλεγμονές

Η επίσκεψη σε εξειδικευμένο ωτορινολαρυγγολόγο για τη διάγνωση και την αντιμετώπιση των προβλημάτων ακοής μπορεί να αποτρέψει την περαιτέρω επιδείνωση της κατάστασης, να αναστρέψει την απώλεια ακοής και να περιορίσει τις επιπλοκές