Πόσο σημαντική είναι η άσκηση μετά από το έμφραγμα;

Γράφει ο Δημήτριος Τσιαχρής, MD, PhD, Καρδιολόγος – Επεμβατικός Ηλεκτροφυσιολόγος, Διευθυντής Εργαστηρίου Βηματοδότησης  και Ηλεκτροφυσιολογίας, Athens Heart Center, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών.

Το έμφραγμα του μυοκαρδίου αποτελεί μία ιδιαίτερα σοβαρή ιατρική κατάσταση, η οποία επηρεάζει σε σημαντικό βαθμό, τόσο την ποιότητα ζωής του ασθενούς, όσο και την πρόγνωσή του.

Το γεγονός ότι ένας ασθενής υποφέρει και, τελικά, επιβιώνει από έμφραγμα μυοκαρδίου, οδηγεί σε δραματικές αλλαγές στον τρόπο ζωής του, μερικές από τις οποίες είναι πρωτόγνωρες για έναν ασθενή με στεφανιαία νόσο καθώς και οι αντίστοιχοι παράγοντες κινδύνου.

Η διακοπή του καπνίσματος, οι αλλαγές στη δίαιτα, με την αποφυγή πρόσληψης λίπους και αλατιού και ο περιορισμός του αλκοόλ, παράλληλα με την προσπάθεια αποφυγής συναισθηματικού stress, συχνά, οδηγούν λανθασμένα και στη μειωμένη σωματική άσκηση, ενώ, τουναντίον, η άσκηση, ειδικά στην αερόβια μορφή της, συνιστά μία ενδεδειγμένη στρατηγική στην όψιμη μετεμφραγματική περίοδο.

Αυτό που πρέπει να ξεκαθαριστεί είναι ότι τον πρώτο μήνα μετά το έμφραγμα επιτρέπεται, σταδιακά, η επιστροφή στην καθημερινότητα, αρχικά εντός και, μετέπειτα, εκτός οικίας. Μετά το πρώτο αυτό διάστημα και εφόσον επανεξεταστεί ο ασθενής από τον καρδιολόγο του, ο τελευταίος είναι αυτός που οφείλει να ενθαρρύνει την τακτική αερόβια γυμναστική, αφού έχει αποδειχθεί η σαφέστατη μείωση της καρδιαγγειακής θνητότητας.

Το επίπεδο της άσκησης ποικίλλει ανάλογα με τη φυσική κατάσταση του ασθενούς. Εάν αυτός είναι παχύσαρκος και δε γυμναζόταν καθόλου πριν, η ενασχόληση με την άσκηση πρέπει να εισαχθεί σταδιακά και σε ήπιο βαθμό, ενώ, στην περίπτωση που ο ασθενής ήταν εκ των προτέρων δραστήριος, αθλητικά, συνιστάται η σταδιακή επανένταξη στο ίδιο πρόγραμμα.

Ο πιο κατάλληλος τρόπος εκγύμνασης των ασθενών μετά από ένα έμφραγμα μυοκαρδίου είναι η τήρηση προγράμματος αποκατάστασης από ειδικούς. Η προτεινόμενη αερόβια άσκηση είναι καλό να στηρίζεται στην άσκηση των κάτω άκρων, τα οποία κινητοποιούν όλο το σώμα. Το περπάτημα, το ελαφρύ τρέξιμο, η ποδηλασία και η κολύμβηση αποτελούν τον καλύτερο τρόπο άσκησης, στο πλαίσιο αυτό, ενώ οι ασκήσεις όπως όταν κάθεται κάποιος σε καρέκλα ή σε ένα όργανο γυμναστικής, δεν αποδίδουν το ίδιο.

Η αερόβια, αυτή, άσκηση πρέπει να διαρκεί τουλάχιστον 30 λεπτά και να επαναλαμβάνεται τουλάχιστον 3 φορές την εβδομάδα. Ιδανικά, βέβαια, ο καρδιολόγος πρέπει να ενθαρρύνει την καθημερινή αερόβια άσκηση στους μετεμφραγματικούς ασθενείς. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με έξυπνους τρόπους, όπως το περπάτημα για ψώνια ή με φίλους, οι δουλειές στο σπίτι ή στον κήπο, ο χορός ή μορφές άσκησης, όπως  οι πιλάτες και η γιόγκα.

Στην περίπτωση που ο μετεμφραγματικός ασθενής δε γυμναζόταν καθόλου προηγουμένως αποτελεί, σίγουρα, πρόκληση η ένταξη σε πρόγραμμα άσκησης και αποκατάστασης. Πρέπει να αναζητηθεί ο τρόπος άσκησης που ταιριάζει στον καθένα, ανάλογα με το πρόβλημα υγείας του, αλλά, ταυτόχρονα, να του προσφέρει και ψυχική ευφορία και ευχαρίστηση. Εάν το πρόγραμμα άσκησης ευχαριστεί τον μετεμφραγματικό ασθενή, δημιουργούνται οι προυποθέσεις για μόνιμη υιοθέτησή του, όπως οι περίπατοι σε πολυσύχναστους δρόμους και παραλίες με πολλά μέρη για μικρές αναπαύσεις.