Όμιλος Ιατρικού Αθηνών | Blog | ΜΥΟΣΚΕΛΕΤΙΚΑ | Παχυσαρκία και εκφύλιση μεσοσπονδύλιου δίσκου: ένας επιβαρυντικός συνδυασμός

Blog

Παχυσαρκία και εκφύλιση μεσοσπονδύλιου δίσκου: ένας επιβαρυντικός συνδυασμός

Η εκφύλιση μεσοσπονδύλιου δίσκου αποτελεί μία από τις κύριες αιτίες οσφυαλγίας παγκοσμίως, μια κατάσταση που επιδεινώνεται σημαντικά από την παχυσαρκία. Η αυξημένη πίεση στη σπονδυλική στήλη, η φλεγμονή που προκαλούν τα λιποκύτταρα και η κακή στάση σώματος δημιουργούν έναν φαύλο κύκλο πόνου, μειωμένης κινητικότητας και περαιτέρω αύξησης βάρους.  

Εκφύλιση μεσοσπονδύλιου δίσκου: Ποιος ο ρόλος της παχυσαρκίας;

Τα τελευταία χρόνια αυξάνονται συνεχώς οι αποδείξεις της στενής σχέσης μεταξύ των δύο παθήσεων, αφού οι υπέρβαροι και οι παχύσαρκοι ενήλικες αντιμετωπίζουν σημαντικά περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν πόνο στη μέση, συγκριτικά με όσους έχουν φυσιολογικό σωματικό βάρος. 

Η εκφύλιση του μεσοσπονδυλίου δίσκου είναι μία από τις συχνότερες αιτίες. Μάλιστα, όπως έχει φανεί από μελέτες, ο αυξημένος Δείκτης Μάζας Σώματος αποτελεί παράγοντα εκφύλισης περισσότερων δίσκων και πρόκλησης σοβαρότερων βλαβών, συμπεριλαμβανομένης της στένωσης των μεσοσπονδύλιων χώρων. 

Ο πόνος που βιώνουν οι συγκεκριμένοι ασθενείς έχει ως συνέπεια τη μείωση της κινητικότητάς τους, της περαιτέρω αύξησης του σωματικού τους βάρους, και τη συνεχή επιδείνωση των συμπτωμάτων τους.

Επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής και την καθημερινότητα

Αυτός ο φαύλος κύκλος περιορίζει τη λειτουργικότητα, επηρεάζει την ευεξία, μειώνει την ποιότητα ζωής και πιέζει οικονομικά τους ασθενείς, τόσο λόγω της συχνής απουσίας από την εργασία τους όσο και λόγω του κόστους αντιμετώπισης του πόνου. 

Ευτυχώς, υπάρχουν αποτελεσματικές λύσεις τόσο για τη διαχείριση του βάρους όσο και για την ανακούφιση από τον πόνο στη μέση που προκαλείται από την εκφύλιση των μεσοσπονδυλίων δίσκων.

Ποιος είναι ο ρόλος των μεσοσπονδυλίων δίσκων;

Ρόλος των μεσοσπονδυλίων δίσκων είναι η προστασία της σπονδυλικής στήλης, μέσω της απορρόφησης των κραδασμών και της απόσβεσης των φορτίων που δέχεται. Χαρίζουν ευλυγισία στη σπονδυλική στήλη, διευκολύνοντας την κίνηση του κορμού.

Η εκφύλισή τους, που οφείλεται στη φυσική φθορά και αποτελεί μέρος της γήρανσης, επηρεάζεται ιδιαίτερα από το βάρος ακόμα κι αν αυτό υπερβαίνει το φυσιολογικό κατά μόλις 5 κιλά.

Το επιπλέον βάρος επιταχύνει τις εκφυλιστικές διεργασίες, επειδή τα μέρη της σπονδυλικής στήλης εργάζονται σκληρότερα για να το αντέξουν και όσο σκληρότερα εργάζονται, τόσο πιο γρήγορα φθείρονται.

Εκτός από τις ανισορροπίες που προκαλούνται από την κακή κατανομή του βάρους και την κακή στάση σώματος, η χρόνια φλεγμονή που προκαλεί η παχυσαρκία παίζει σημαντικό ρόλο στην επιτάχυνση της φθοράς τους, εξαιτίας της απελευθέρωσης κυτοκινών από τα λιποκύτταρα.

Εντονότερο είναι το πρόβλημα στα άτομα με κεντρική παχυσαρκία, διότι το περιττό βάρος συγκεντρώνεται στην περιοχή της κοιλιάς, μετατοπίζοντας το κέντρο βάρους του σώματος προς τα εμπρός και για να το αντισταθμίσει αυτό, η σπονδυλική στήλη μεταβάλλει τη φυσική κυρτότητα της και την ευθυγράμμισή της με αποτέλεσμα την επιτάχυνση της φθοράς.

Δεδομένου ότι η εκφυλιστική νόσος των δίσκων είναι μια χρόνια πάθηση, σε βάθος χρόνου μπορεί να γίνει η αφετηρία και άλλων παθήσεων όπως δισκοκήλη, σπονδυλική στένωση, σπονδυλολίσθηση ακόμα και αστάθεια της σπονδυλικής στήλης. 

Η σημασία της διατήρησης φυσιολογικού σωματικού βάρους

Επομένως η διατήρηση ενός φυσιολογικού βάρους καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής ενός ατόμου είναι στρατηγική που μειώνει τις πιθανότητες εκφύλισης των μεσοσπονδυλίων δίσκων ή καθυστερεί τη φθορά τους.

Για όσους ήδη αντιμετωπίζουν προβλήματα με το βάρος τους, μια καλά ισορροπημένη διατροφή που υποστηρίζει την υγεία των δίσκων της σπονδυλικής στήλης, μειώνει τη φλεγμονή, αποτρέπει την περαιτέρω αύξησή του ή συμβάλλει στην απώλεια κιλών είναι απαραίτητη για τη ανακούφιση από τα συμπτώματα. 

Η άσκηση είναι επίσης ζωτικής σημασίας, καθώς βοηθά στην ενδυνάμωση της σπονδυλικής στήλης και τη βελτίωση της στάσης του σώματος και τη μείωση του πόνου. Για τα υπέρβαρα άτομα συστήνονται ασκήσεις χαμηλής έντασης, όπως η κολύμβηση, το περπάτημα, η γιόγκα και το στατικό ποδήλατο, διότι ενισχύουν την ευλυγισία της χωρίς να καταπονείται η σπονδυλική στήλη. 

Πώς αντιμετωπίζεται η εκφύλιση των δίσκων;

Κανένα όμως μέτρο δεν μπορεί να αναστρέψει την εκφύλιση των δίσκων παρά μόνο να καθυστερήσει την εξέλιξή της. Ο πόνος που προκαλείται αντιμετωπίζεται συντηρητικά, με φυσικοθεραπεία για ενδυνάμωση των μυών, παυσίπονα, αντιφλεγμονώδη ή εγχύσεις φαρμάκων, ή χειρουργικά με την εφαρμογή ηλεκτροθερμικής πυρηνοπλαστικής. 

Χειρουργικά μπορούν να αντιμετωπιστούν και οι παθήσεις που προκαλούνται από την εκφύλιση των δίσκων.

Η δισκοκήλη θεραπεύεται με την αφαίρεση του τμήματος του δίσκου που προβάλλει στον σπονδυλικό σωλήνα, η σπονδυλική στένωση με μικροαποσυμπίεση, μια τεχνική που η αποσυμπίεση επιτυγχάνεται μέσω μιας χειρουργικής οπής χωρίς τομή, ενώ η σπονδυλολίσθηση και η αστάθεια με επέμβαση σπονδυλοδεσίας, η οποία γίνεται επίσης μέσω οπών με τη βοήθεια ακτινοσκοπικού ελέγχου και ειδικών εργαλείων.

Η παχυσαρκία μπορεί να αυξήσει την τεχνική δυσκολία και τα ποσοστά επιπλοκών στις χειρουργικές επεμβάσεις. Όσο μεγαλύτερος είναι ο Δείκτης Μάζας Σώματος τόσο αυξάνεται, μεταξύ άλλων, ο χρόνος της επέμβασης και η διάρκεια νοσηλείας, ο κίνδυνος λοιμώξεων και επανεγχείρησης λόγω επιπλοκών ή υποτροπής.

Η απώλεια βάρους με διατροφή και άσκηση, φαρμακευτική αγωγή ή βαριατρική χειρουργική επέμβαση ελαχιστοποιεί αυτούς τους κινδύνους και θα πρέπει να επιδιώκεται προεγχειρητικά.

Αρθρογράφος

Σταραντζής Κωνσταντίνος

Σταραντζής Κωνσταντίνος

Διευθυντής της Ορθοπαιδικής Κλινικής και του Τμήματος Σπονδυλικής Στήλης & Σκολίωσης, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών

ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ

ΓΗΡΙΑΤΡΙΚΗ & ΥΓΙΗΣ ΓΗΡΑΝΣΗ

(Χρήσιμες συμβουλές για υγεία, ευεξία και καλύτερη ποιότητα ζωής σε κάθε ηλικία.)

ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΑ

(Ενημέρωση για την υγεία του δέρματος, την πρόληψη, τη διάγνωση και τις σύγχρονες θεραπείες. )

ΔΙΑΒΗΤΗΣ

(Πρακτικές πληροφορίες για την πρόληψη, τη ρύθμιση και την καθημερινή διαχείριση του διαβήτη.)

ΔΙΑΤΡΟΦΗ & ΑΣΚΗΣΗ

(Συμβουλές για ισορροπημένη διατροφή, σωστή άσκηση και έναν πιο υγιεινό τρόπο ζωής.)

ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ & ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

(Ενημέρωση για παθήσεις του εγκεφάλου, των νεύρων και του νευρικού συστήματος.)

ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ & ΔΙΑΒΗΤΗΣ

(Θέματα που αφορούν την πρόληψη, και διαχείριση του Διαβήτη, τον μεταβολισμό και τη λειτουργία των ορμονών.)

ΚΑΡΔΙΑ & ΑΓΓΕΙΑ

(Θέματα που αφορούν την καρδιαγγειακή υγεία και τις σύγχρονες καρδιολογικές και καρδιοχειρουργικές θεραπευτικές επιλογές.)

ΚΑΡΚΙΝΟΣ / ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ

(Ενημέρωση για τις νεότερες εξελίξεις στην Ογκολογία, τις θεραπείες και την ολιστική φροντίδα του ασθενούς.)

ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ

(Πληροφορίες για την πρόληψη, τη διάγνωση και την αντιμετώπιση των λοιμώξεων.)

ΜΥΟΣΚΕΛΕΤΙΚΑ

(Χρήσιμες πληροφορίες για τα οστά, τις αρθρώσεις και τη μυοσκελετική υγεία.)

ΠΕΠΤΙΚΟ

(Ενημέρωση για την υγεία του πεπτικού συστήματος και τη διάγνωση γαστρεντερολογικών παθήσεων.)

ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ & ΕΥΕΞΙΑ

(Πρακτικές συμβουλές για πρόληψη, ευεξία και καλύτερη ποιότητα ζωής. )

ΥΓΕΙΑ ΑΝΔΡΩΝ

(Ενημέρωση για θέματα υγείας που αφορούν τον άνδρα σε κάθε στάδιο της ζωής του. )

ΥΓΕΙΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ

(Πληροφορίες για την πρόληψη, τη φροντίδα και την υγεία της γυναίκας σε κάθε ηλικία.)

ΥΓΕΙΑ ΠΑΙΔΙΩΝ

(Χρήσιμες πληροφορίες για την πρόληψη, την ανάπτυξη και τη φροντίδα της υγείας των παιδιών. )

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ

(Οι νεότερες εξελίξεις στη Χειρουργική, από τις ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές έως τη ρομποτική χειρουργική. )